Pierwsza wizyta u psychologa lub psychoterapeuty – czego się spodziewać i jak się przygotować?

Zebrałam w jednym miejscu najczęściej zadawane pytania wraz z odpowiedziami na temat pierwszej wizyty u psychologa lub psychoterapeuty. Czego możesz się spodziewać? Jak się przygotować? Czy osoba niepełnoletnia może iść sama do psychologa? Odpowiedzi znajdziesz poniżej.

Pierwsza wizyta w gabinecie psychologicznym/psychoterapeutycznym, niezależnie od problemu z jakim klient lub pacjent przychodzi, jest dla niego zazwyczaj źródłem dużego napięcia i stresu. W głowie pojawia się wówczas mnóstwo pytań, na które chcielibyśmy znać odpowiedź jeszcze przed zajęciem przysłowiowej kozetki.

Zapraszam do oglądania lub dalszej lektury.

PIERWSZA WIZYTA U PSYCHOLOGA/PSYCHOTERAPEUTY – NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA

 

1. Ile trwa i kosztuje konsultacja? 

Czas trwania konsultacji indywidualnej wynosi najczęściej 50 minut, u niektórych specjalistów zamyka się ona w 45-60 minutach. Spotkania w z parami lub rodzinami trwają zazwyczaj dłużej, często 90 minut.

Koszt zależy już od wyceny danego specjalisty i waha się najczęściej w granicach 100-150 zł na konsultację indywidualną (w dużych miastach może to być nawet 200 zł/sesję). Konsultacje par i rodzin są droższe, a ich ceny zaczynają się zwykle od 150 zł za spotkanie.

Konsultacje psychologiczne i psychoterapia w ramach NFZ są darmowe.

2. Jak często będziemy się spotykać?

Jest to kwestia ustalana indywidualnie, chyba najczęściej spotykany schemat to jedno spotkanie na tydzień. Wszystko zależy od postawionej diagnozy i celów terapii. Czasem proces terapeutyczny rozpoczyna się bardzo intensywnie, nawet od trzech spotkań w tygodniu. Niewskazane są również dłuższe przerwy między sesjami. Dużo zależy tutaj od wybranego nurtu i samego specjalisty – moim zdaniem regularne spotykanie się rzadziej, niż raz na dwa tygodnie nie przyniesie efektów.

3. Czy dobrze wybrałam/wybrałem?

Odpowiedź na to pytanie wiąże się według mnie z dwiema kwestiami.

Po pierwsze – wiesz, czy zgłaszasz się do odpowiedniej osoby? Znane są ci różnice między zawodem psychologa, psychoterapeuty i psychiatry? Jakie są ich uprawnienia, zakres obowiązków? Z tej części możesz samodzielnie przygotować się przed pierwszym spotkaniem i zastanowić się, który specjalista powinien okazać się w twoim przypadku najbardziej odpowiedni. Na pytanie o różnice między tymi zawodami odpowiadam kilka punktów niżej.

Po drugie i już mniej zależne od ciebie – możesz zwyczajnie trafić na osobę niekompetentną, wypaloną lub bez powołania. Jeśli czujesz, że mogłeś trafić na kogoś takiego, pamiętaj że w każdej chwili możesz zrezygnować z jego/jej usług. Psycholog, czy terapeuta nie powinien cię oceniać, zmuszać do wyjawienia jakiejś informacji, grozić, dążyć do kontaktu cielesnego, bagatelizować twoich problemów, dawać rad, narzucać ci swoich przekonań (politycznych, religijnych, jakichkolwiek). Zamiast tego powinien pomagać ci nazywać twoje emocje, zachodzące w tobie procesy, a także pokazywać skutki twoich działań.

4. Kto zaczyna mówić? O czym mam mówić/od czego zacząć?

Bywa różnie, zazwyczaj psycholog lub terapeuta zada pytanie w rodzaju: z czym pan/pani przychodzi, zgłasza się, itp. U terapeutów pracujących w nurcie psychoanalitycznym lub psychodynamicznym możemy czasem spotkać się z milczeniem i wtedy sami jesteśmy zmuszeni rozpocząć rozmowę. Wtedy najlepiej zacząć właśnie od powyższego pytania – z jakim problemem się zgłaszam, dlaczego tutaj jestem?

5. Jak wygląda taka konsultacja? Jakie pytania mogę usłyszeć?

Pierwsze spotkania mają charakter wywiadu, w trakcie którego psycholog lub psychoterapeuta jest trochę bardziej aktywny niż w dalszym procesie. Zapewnie usłyszysz pytanie o problem, z jakim się zgłaszasz, dlaczego akurat w tym momencie swojego życia zdecydowałeś się na taką pomoc, o twoją aktualną sytuację życiową (wiek, wykształcenie, stan cywilny, pracę, rodzinę, zdrowie), a także o wcześniejszy kontakt z psychologiem lub terapeutą. Wywiad ten będzie dalej pogłębiany w zależności od problemu i sytuacji klienta. Ten etap ma na celu wstępne rozpoznanie źródła cierpieniapropozycję właściwej formy pomocy, tj. psychoterapii, pomocy psychologicznej lub innej formy wsparcia (np. konsultacji u lekarza psychiatry celem rozważenia farmakoterapii).

Jeżeli strony decydują się na dłuższą współpracę, następnym krokiem po wstępnej diagnozie jest zawarcie kontraktu, czyli pewnego rodzaju umowy zawierającej zobowiązujące je zasady. Określamy w nim cele naszych spotkań, ich warunki (czas trwania, miejsce, częstotliwość, odpłatność, itp.), przedstawiamy ogólne zasady współpracy w leczeniu, omawiamy kwestie bezpieczeństwa i etyki (np. gwarancja zachowania tajemnicy lekarskiej, ewentualna zgoda na informowanie rodziny). Po tym wstępnym etapie przechodzimy z klientem/pacjentem do pracy właściwej.

6. Czy psycholog/psychoterapeuta powie mi co mam zrobić?

Nie, psycholog/ psychoterapeuta nie powinien dawać bezpośrednich rad w odpowiedzi na pytania typu: Co mam zrobić?, Czy powinienem powiedzieć partnerowi o zdradzie?, Który kierunek studiów wybrać?, itp. Jego zadanie polega na wspieraniu klienta/pacjenta w procesie samodzielnego podejmowania decyzji.

Istnieją wyjątki od tej reguły tylko w interwencji kryzysowej, w której do obowiązków psychologa-interwenta kryzysowego należy poinstruowanie klienta, co powinien zrobić, by zapewnić bezpieczeństwo sobie i swoim bliskim. W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia (wypadek, pożar, kataklizm, itp.), doświadczenia przemocy, nagłej utraty kogoś bliskiego – czyli osoba w jakiejś niespodziewanej kryzysowej sytuacji po prostu nie wie, co ma zrobić, gdzie się zgłosić i wtedy należy jej udzielić gotowych instrukcji.

7. Czy ktoś, np. rodzina lub pracodawca dowiedzą się o tej wizycie?

Nie, ponieważ obowiązuje nas tajemnica zawodowa, z której możemy zostać zwolnieni tylko w wyjątkowych przypadkach: gdy w trakcie sesji dowiadujemy się  o popełnieniu przestępstwa, zagrożeniu czyjegoś zdrowia lub życia, a także na prośbę sądu, czy prokuratury. Żadna poufna informacja nie powinna opuścić ścian gabinetu, nie istnieje również jakiś automatyczny system, który przekazywałby informację o leczeniu naszemu pracodawcy.

8. Czy jako osoba niepełnoletnia mogę iść do psychologa bez rodziców?
Co psycholog przekaże moim rodzicom?

 

“Zgodnie z ustawą o prawach pacjenta jak i ustawą o zawodzie psychologa to pacjent wyraża zgodę na udzielanie świadczeń zdrowotnych – terapeutycznych. W przypadku gdy osobą zgłaszającą się na terapię jest osoba nieletnia, tj. ukończyła 16 r.ż., ale nie ma jeszcze skończonych 18 lat, zgodę wyraża on sam jak i jego przedstawiciel ustawowy. Zgodę taką nazywa się zgodą kumulatywną. W przypadku, gdy przedstawiciel wyraża sprzeciw (nieletni wyraża zgodę) albo małoletni wyraża sprzeciw przy jednoczesnej zgodzie przedstawiciela na prowadzenie terapii potrzebna jest zgoda sądu opiekuńczego”.

 

Znaczy to tyle, że jeśli masz skończone 16 lat, potrzebujesz zgody rodzica/prawnego opiekuna, by udać się do poradni psychologicznej. Jeśli masz mniej niż 16 lat – rodzice powinni być obecni z tobą na spotkaniu.

Psycholog ma obowiązek poinformowania twoich rodziców o problemie tylko wtedy, gdy uzna, że zagrożone jest twoje zdrowie lub życie. W każdym innym przypadku obowiązuje go zasada poufności i bez twojej zgody, żadna informacja nie powinna wyjść się poza gabinet.

9. Czy psycholog/psychoterapeuta może nagrywać nasze spotkania?

Jeśli ze strony terapeuty (rzadko psychologa) pada pytanie o możliwość nagrania sesji najczęściej wiąże się to z jego własnym procesem kształcenia terapeutycznego i wymaganiami dotyczącymi uzyskania certyfikatu psychoterapeuty. Klient może, ale nie musi wyrażać na to zgody. Nagrania wykorzystywane są w tym przypadku tylko w celach edukacyjnych i po jakimś czasie zostają usunięte.

10. Czy psycholog/psychoterapeuta może pracować zdalnie?
Jakie są różnice między psychologiem, interwentem kryzysowym, psychoterapeutą a psychiatrą?

Na te dwa oraz jeszcze kilka innych pytań odpowiadam w poniższym filmie:

I ostatnia kwestia…

CO WARTO ZROBIĆ PRZED PIERWSZĄ WIZYTĄ?

1. Określ swoje potrzeby. Sformułuj problem, z jakim chcesz udać się do specjalisty, zastanów się nad celem tej współpracy oraz swoimi oczekiwaniami.

2. Poświęć czas na research. Poznaj różnice między zawodami psychologa, psychoterapeuty, interwenta kryzysowego i psychiatry. Jakie jest zakres obowiązków i uprawnienia każdego z nich? Jak wygląda ich ścieżka kształcenia? Dobry research nie tylko pozwoli ci wybrać odpowiedniego specjalistę, ale również może uchronić cię przed potencjalnymi oszustami. Niestety ze względu na brak działającej ustawy o naszym zawodzie wciąż przybywa na rynku samozwańczych pseudopsychologów z dziwnymi dyplomami. Nie bój się zapytać o odpowiednie wykształcenie, jeśli nie znajdziesz takiej informacji na stronie wybranej osoby. Już sam fakt jej braku powinien cię zainteresować.

Dobrym pomysłem jest wyszukanie opinii o danym specjaliście (np. na portalu znanylekarz.pl). Proszenie znajomych o polecenie psychologa/terapeuty również może się sprawdzić, ale miej na uwadze, że nie zawsze to, co podobało się czy zadziałało w przypadku twojego przyjaciela, musi powtórzyć się w twoim.

Jeśli wystarczy ci sił i czasu – zachęcam również do zorientowania się w istniejących nurtach psychoterapeutycznych, nawet pobieżnie, by mniej więcej wyczuć, jaki styl pracy będzie dla ciebie najbardziej odpowiedni.

3. Wybierz płeć specjalisty, do którego chcesz się udać. W zależności od problemu, z jakim trafisz do gabinetu, płeć psychologa lub terapeuty nie musi, ale może odgrywać dużą rolę. Zastanów się, w czyim towarzystwie czułbyś się bardziej komfortowo, a może jest ci to zupełnie obojętne?

Czy tobie przed pierwszą wizytą towarzyszy lęk lub wątpliwości? Jeśli masz pytanie, na które nie odpowiedziałam powyżej, zostaw je proszę w komentarzu – postaram się wrócić do niego jak najszybciej.

Zachęcam cię również do dołączenia do mnie na Instagramie, na którym często rozmawiamy sobie o zdrowiu psychicznym, leczeniu i profilaktyce oraz psychicznym osiędbaniu.
(Visited 1 229 times, 119 visits today)

PRZECZYTAJ TAKŻE